UPI MDR Charges: ನಿರ್ಧಾರ ಜಾರಿಗೆ ತಂದಿದ್ದೇಕೆ? ಅಮೆರಿಕ ಒತ್ತಡ ಕಾರಣವೇ?: ಹಣಕಾಸು ಸಚಿವಾಲಯ ಹೇಳಿದ್ದೇನು?

ನವದೆಹಲಿ:  ಆಯ್ದ UPI ವಹಿವಾಟುಗಳ ಮೇಲೆ ಶೇಕಡಾ 0.4 ರಷ್ಟು ಮರ್ಚೆಂಟ್ ಡಿಸ್ಕೌಂಟ್ ದರವನ್ನು (MDR) ವಿಧಿಸುವ ನಿರ್ಧಾರದ ಮೇಲೆ ಅಮೆರಿಕದ ಒತ್ತಡವಿದೆ ಎಂಬ ಆರೋಪಗಳನ್ನು ಹಣಕಾಸು ಸಚಿವಾಲಯ ಗುರುವಾರ ತಳ್ಳಿಹಾಕಿದೆ.

NPCI ಯ ಇತ್ತೀಚಿನ ಮಾರ್ಗಸೂಚಿಗಳು RuPay ಗಿಂತ ವಿದೇಶಿ ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಕಾರ್ಡ್‌ಗಳಿಗೆ ಯಾವುದೇ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಯೋಜನವನ್ನು ನೀಡುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಅದು ಹೇಳಿದೆ.

RuPay ನೊಂದಿಗೆ ಸಮಾನ ಅವಕಾಶದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಕ್ರೆಡಿಟ್ ವಹಿವಾಟುಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ UPI ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಲು ಅಮೆರಿಕದ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ ಪಾವತಿ ಸೇವಾ ಪೂರೈಕೆದಾರರಿಗೆ ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತಿಲ್ಲ ಎಂಬ USTR (US Trade Representative) ನ 2026 ರ ವರದಿಯ ಅಂಶಗಳಿಗೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿ ಹಣಕಾಸು ಸೇವೆಗಳ ಇಲಾಖೆ (DFS) ಈ ಸ್ಪಷ್ಟನೆಯನ್ನು ನೀಡಿದೆ.

"ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 15, 2026 ರ NPCI ಸುತ್ತೋಲೆಯು RuPay ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಕಾರ್ಡ್ ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ಬೇರೆ ಯಾವುದೇ ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಕಾರ್ಡ್ ಮೂಲಕ UPI ನಲ್ಲಿ ಕ್ರೆಡಿಟ್ ವಹಿವಾಟುಗಳನ್ನು ನಡೆಸಲು ಅವಕಾಶ ನೀಡುವುದಿಲ್ಲ.

ಭಾರತದಲ್ಲಿನ ಬಳಕೆದಾರರ ನಡುವೆ RuPay ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಕಾರ್ಡ್ ಅನ್ನು ಆದ್ಯತೆಯ ಆಯ್ಕೆಯನ್ನಾಗಿ ಮಾಡುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ, UPI ನಲ್ಲಿ ಕೇವಲ RuPay ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಕಾರ್ಡ್‌ಗೆ ಮಾತ್ರ ಅವಕಾಶ ನೀಡುವ ಸ್ಪಷ್ಟ ನೀತಿಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ," ಎಂದು DFS 'X' (ಟ್ವಿಟರ್) ನಲ್ಲಿನ ಪೋಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ತಿಳಿಸಿದೆ.

"ಯಾವುದೇ ಬಾಹ್ಯ ಪ್ರಭಾವದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ MDR ನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂಬ ಆರೋಪವು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಸುಳ್ಳು ಮತ್ತು ದಾರಿತಪ್ಪಿಸುವಂತಿದೆ," ಎಂದು ಸಚಿವಾಲಯ ಹೇಳಿದೆ.

2,000 ರೂ.ಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ UPI ವಹಿವಾಟುಗಳ ಮೇಲೆ ಶೇಕಡಾ 0.4 ರಷ್ಟು MDR ನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸುವಲ್ಲಿ ಸರ್ಕಾರ ಅಮೆರಿಕದ ಒತ್ತಡಕ್ಕೆ ಮಣಿದಿದೆ ಎಂದು ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಸೇರಿದಂತೆ ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷಗಳು ಆರೋಪಿಸುತ್ತಿರುವ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಈ ಸ್ಪಷ್ಟನೆ ಬಂದಿದೆ.

ಕ್ರೆಡಿಟ್ ವಹಿವಾಟುಗಳಿಗಾಗಿ UPI ಗೆ ಕೇವಲ RuPay ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಕಾರ್ಡ್‌ಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ಲಿಂಕ್ ಮಾಡಲು ಅನುಮತಿಸುವ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿರುವ ನೀತಿಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿಯೇ NPCI ಯ ನಿರ್ಧಾರವಿದೆ ಎಂದು ಹಣಕಾಸು ಸಚಿವಾಲಯ ಹೇಳಿದೆ.

UPI ಪ್ಲಾಟ್‌ಫಾರ್ಮ್ ನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುವ NPCI, ಡಿಜಿಟಲ್ ಪಾವತಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗೆ ಸುಸ್ಥಿರ ಆದಾಯ ಮಾದರಿಯನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುವ ಸಲುವಾಗಿ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 15 ರಿಂದ ಅನ್ವಯವಾಗುವಂತೆ ಆಯ್ದ ವಹಿವಾಟುಗಳ ಮೇಲೆ MDR ನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಿ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 15 ರಂದು ಸುತ್ತೋಲೆ ಹೊರಡಿಸಿತ್ತು.

ಮೂರನೇ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್ ಪೂರೈಕೆದಾರರಿಗೆ (TPAP) ವಿಧಿಸಲಾದ ಶೇಕಡಾ 30 ರಷ್ಟು ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಪಾಲಿನ ಮಿತಿಯ ಕುರಿತು ಮಾತನಾಡಿದ NPCI, ಸ್ವಯಂ-ಸುಸ್ಥಿರ ಆದಾಯ ಮಾದರಿಯ ಕೊರತೆಯಿಂದಾಗಿ ಸಣ್ಣ ಕಂಪನಿಗಳು ಸ್ಪರ್ಧಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದ ಕಾರಣ ನವೆಂಬರ್ 2020 ರಲ್ಲಿ ಪರಿಚಯಿಸಲಾದ ಆದೇಶವನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತರಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲ ಎಂದು ತಿಳಿಸಿದೆ.

"ಆಯ್ದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮೌಲ್ಯದ ವಹಿವಾಟುಗಳ ಮೇಲೆ MDR ಅನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸುವುದರಿಂದ ಸಣ್ಣ ಕಂಪನಿಗಳಿಗೆ UPI ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪಾಲನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಸ್ಪರ್ಧಿಸಲು ಸ್ವಯಂ-ಸುಸ್ಥಿರ ಆದಾಯ ಮಾದರಿ ಲಭ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ.

ಹೀಗಾಗಿ, ಹೆಚ್ಚಿನ ದೇಶೀಯ ಕಂಪನಿಗಳು ತಮ್ಮ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಲು ಅವಕಾಶ ಕಲ್ಪಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ MDR ಅನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಲಾಗಿದೆ," ಎಂದು ಅದು ಹೇಳಿದೆ. ಈ ಕ್ರಮವು UPI ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ದೇಶೀಯ ಕಂಪನಿಗಳ ಭಾಗವಹಿಸುವಿಕೆಯನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಲು ಮತ್ತು ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ ಪಾವತಿಗಳ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಸಾರ್ವಭೌಮತ್ವವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ ಎಂದು NPCI ತಿಳಿಸಿದೆ.

ಬಳಕೆದಾರರಿಗೆ ದೇಶೀಯ ಪರ್ಯಾಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸಲು ಸರ್ಕಾರ RuPay ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಮತ್ತು ಡೆಬಿಟ್ ಕಾರ್ಡ್‌ಗಳನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಿದೆ ಎಂದೂ ಅದು ಹೇಳಿದೆ. RuPay ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಕಾರ್ಡ್‌ಗಳ ಬಳಕೆ ಬೆಳೆಯುತ್ತಲೇ ಇದ್ದರೆ, ಡೆಬಿಟ್ ಕಾರ್ಡ್ ವಹಿವಾಟುಗಳನ್ನು MDR (ಮರ್ಚೆಂಟ್ ಡಿಸ್ಕೌಂಟ್ ರೇಟ್) ಶುಲ್ಕದಿಂದ ಮುಕ್ತವಾಗಿರಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಅದು ಸೇರಿಸಿದೆ.

ಅಕ್ಟೋಬರ್ 15 ರಿಂದ, 2,000 ರೂ.ಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮೌಲ್ಯದ 'ವ್ಯಕ್ತಿಯಿಂದ ವ್ಯಾಪಾರಿಗೆ' (person-to-merchant) ನಡೆಯುವ UPI ಪಾವತಿಗಳ ಮೇಲೆ ಶೇಕಡಾ 0.4 ರಷ್ಟು MDR ಅನ್ವಯವಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಶುಲ್ಕವನ್ನು ಗ್ರಾಹಕರ ಬದಲಿಗೆ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳು ಪಾವತಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು 75,000 ರೂ. ಅಥವಾ ಅದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ವಹಿವಾಟುಗಳಿಗೆ ಇದನ್ನು ಗರಿಷ್ಠ 300 ರೂ.ಗೆ ಸೀಮಿತಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ.

'ವ್ಯಕ್ತಿಯಿಂದ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ' (person-to-person) ನಡೆಯುವ ಪಾವತಿಗಳು ಮತ್ತು ದೈನಂದಿನ ಹೆಚ್ಚಿನ ವ್ಯಾಪಾರಿ ವಹಿವಾಟುಗಳು ಉಚಿತವಾಗಿಯೇ ಮುಂದುವರಿಯಲಿವೆ.

ರೈಲ್ವೆ, ದೂರಸಂಪರ್ಕ, ಇಂಧನ ಮತ್ತು ವಿಮೆಯಂತಹ ಅಗತ್ಯ ಸೇವೆಗಳಿಗೆ, 2,000 ರೂ.ಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ವಹಿವಾಟಿನ ಮೇಲೆ ಪ್ರತಿ ವಹಿವಾಟಿಗೆ 5 ರೂ.ಗಳ ನಿಗದಿತ ಶುಲ್ಕ ವಿಧಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮ್ಯೂಚುਅಲ್ ಫಂಡ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಸ್ಟಾಕ್ ಬ್ರೋಕಿಂಗ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಬಂಡವಾಳ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ವಹಿವಾಟುಗಳಿಗೆ ಶೇಕಡಾ 0.02 ರಷ್ಟು ಕಡಿಮೆ ದರ ಅನ್ವಯವಾಗಲಿದ್ದು, ಇದಕ್ಕೂ ಗರಿಷ್ಠ ಮಿತಿಯನ್ನು 300 ರೂ.ಗೆ ನಿಗದಿಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ.

UPI QR ಕೋಡ್‌ಗಳ ಮೂಲಕ ತಿಂಗಳಿಗೆ 1 ಲಕ್ಷ ರೂ.ವರೆಗೆ ಹಣ ಸಂಗ್ರಹಿಸುವ ಸಣ್ಣ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳಿಗೆ ಈ ಶುಲ್ಕದಿಂದ ವಿನಾಯಿತಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ಈ ವಿನಾಯಿತಿಯು ಒಟ್ಟು ವ್ಯಾಪಾರಿ ವಹಿವಾಟುಗಳಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ಶೇಕಡಾ 96 ರಷ್ಟನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ ಎಂದು ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಗ್ರಾಮೀಣ ಮತ್ತು ಅರೆ-ನಗರ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿನ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳಿಗೆ ಮಾಡುವ UPI QR ಪಾವತಿಗಳು ಕೂಡ ಉಚಿತವಾಗಿಯೇ ಮುಂದುವರಿಯಲಿವೆ.

ಸಣ್ಣ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳಲ್ಲಿ UPI ಸ್ವೀಕಾರವನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸುವ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕಾಗಿ, ಸಂಗ್ರಹವಾದ MDR ಶುಲ್ಕದ ಶೇಕಡಾ 5 ರಷ್ಟು ಭಾಗವನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ನಿಧಿಗೆ ಮೀಸಲಿಡಲಾಗುತ್ತದೆ.