'ನ್ಯಾಯಾಂಗದಲ್ಲಿ ಲೈಂಗಿಕ ಕಿರುಕುಳ ಕೊಳಕು ರಹಸ್ಯ; ಹಲವು ಮಹಿಳಾ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರು ದೂರು ನೀಡಿದ್ದಾರೆ': ಹಿರಿಯ ವಕೀಲೆ ಇಂದಿರಾ ಜೈಸಿಂಗ್

ನವದೆಹಲಿ: ನ್ಯಾಯಾಂಗದಲ್ಲಿ ಮಹಿಳಾ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರು ಪುರುಷ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರಿಂದ ಲೈಂಗಿಕ ಕಿರುಕುಳ ಎದುರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಬಗ್ಗೆ ಹಲವು ಮಹಿಳಾ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರು ತಮ್ಮ ಬಳಿ ದೂರು ನೀಡಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಹಿರಿಯ ವಕೀಲೆ ಇಂದಿರಾ ಜೈಸಿಂಗ್ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.

'ನನ್ನ ಭಾರತದ ದೃಷ್ಟಿಕೋನ : 2047 ಎ.ಡಿ.' ವಿಷಯದ ಕುರಿತು ನಡೆದ 29ನೇ ಡಿ.ಎಸ್. ಬೋರ್ಕರ್ ಸ್ಮಾರಕ ಉಪನ್ಯಾಸದಲ್ಲಿ ಅವರು ಮಾತನಾಡಿದರು.

'ನಾನು ಹಲವು ಮಹಿಳಾ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸಿದ್ದೇನೆ. ಪುರುಷ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರಿಂದ ಲೈಂಗಿಕ ಕಿರುಕುಳಕ್ಕೆ ಒಳಗಾದ ಬಗ್ಗೆ ದೂರು ನೀಡಲು ಹಲವು ಮಹಿಳಾ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರು ನನ್ನನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅದಕ್ಕಾಗಿಯೇ ನನ್ನ ಪುಸ್ತಕದಲ್ಲಿ ಲೈಂಗಿಕ ಕಿರುಕುಳವು ಭಾರತದ ನ್ಯಾಯಾಂಗದ ಕೊಳಕು ರಹಸ್ಯ ಎಂದು ಬರೆದಿದ್ದೇನೆ. ಈ ಬಗ್ಗೆ ಯಾರೂ ಮಾತನಾಡಲು ಬಯಸುವುದಿಲ್ಲ' ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದರು.

ನ್ಯಾಯಾಂಗದಲ್ಲಿ ಅಧಿಕಾರದ ಮೇಲು-ಕೀಳು ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಇರುವುದೇ ಇಂತಹ ಘಟನೆಗಳಿಗೆ ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣ ಎಂದು ಜೈಸಿಂಗ್ ಹೇಳಿದರು.

ಅಧಿಕಾರದಲ್ಲಿರುವ ಹಿರಿಯ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರಿಗೆ ಕಿರಿಯ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರು ಗೌರವ ತೋರಿಸುವ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ಕೆಲವು ಪದ್ಧತಿಗಳನ್ನೂ ಅವರು ಟೀಕಿಸಿದರು.

ತಾವು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸಿದ್ದ ಮಹಿಳಾ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರೊಬ್ಬರು ಹೇಳಿದ ಘಟನೆಯನ್ನು ಅವರು ವಿವರಿಸಿದರು. ಹೈಕೋರ್ಟ್ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರು ನಿವೃತ್ತರಾದಾಗ ಜಿಲ್ಲಾ ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳ ಮಹಿಳಾ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರು ಸಾಲಾಗಿ ನಿಂತು ಒಂದೇ ಬಣ್ಣದ ಸೀರೆ ಧರಿಸಬೇಕು. ನಂತರ ಊಟದ ಕೋಣೆಗೆ ಬರುತ್ತಿರುವ ಪುರುಷ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರ ಮೇಲೆ ಹೂವುಗಳನ್ನು ಎಸೆಯಬೇಕು. ಇದು ಉನ್ನತ ನ್ಯಾಯಾಂಗದಲ್ಲಿ ಇರುವ ಪದ್ಧತಿ ಎಂದು ಆ ಮಹಿಳಾ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರು ತಮ್ಮ ಬಳಿ ಹೇಳಿದ್ದರು ಎಂದು ಜೈಸಿಂಗ್ ತಿಳಿಸಿದರು.

'ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಮತ್ತು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರು ಜಿಲ್ಲಾ ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರಿಂದ ಇಂತಹ ವರ್ತನೆಯನ್ನು ನಿರೀಕ್ಷಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇಂತಹ ಪದ್ಧತಿಗಳು ಮಹಿಳಾ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರಿಗೆ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಹಾನಿಕಾರಕ' ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದರು.

ಇದೇ ಮಹಿಳಾ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರು ಎದುರಿಸಿದ್ದ ಲೈಂಗಿಕ ಕಿರುಕುಳದ ಘಟನೆಯನ್ನೂ ಜೈಸಿಂಗ್ ವಿವರಿಸಿದರು.

'ಒಬ್ಬ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರು ತಮ್ಮ 25ನೇ ವಿವಾಹ ವಾರ್ಷಿಕೋತ್ಸವದ ಸಮಾರಂಭಕ್ಕೆ ಬರುವಂತೆ ಆ ಮಹಿಳಾ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರಿಗೆ ಹೇಳಿದ್ದರು. ಅಲ್ಲದೆ, ಆಕೆ ವಿರೋಧಿಸಿದ್ದ "ಐಟಂ ನಂಬರ್"ನಲ್ಲಿ ನೃತ್ಯ ಮಾಡುವಂತೆ ಒತ್ತಾಯಿಸಿದ್ದರು. ಆಕೆ ಅದಕ್ಕೆ ವಿರೋಧಿಸಿದ ನಂತರ ತನ್ನ ಉದ್ಯೋಗವನ್ನೇ ಕಳೆದುಕೊಂಡರು' ಎಂದು ಜೈಸಿಂಗ್ ಹೇಳಿದರು.

'ಮಹಿಳಾ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರ ಪ್ರಕರಣಗಳು ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿವೆ'

ಹಿರಿಯ ವಕೀಲ ಡಾ. ಎಸ್. ಮುರಳೀಧರ್ ಅವರು ಇದೇ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಜೈಸಿಂಗ್‌ಗಿಂತ ಮೊದಲು ಮಾತನಾಡಿದ್ದರು. ನ್ಯಾಯಾಂಗ ವಿಳಂಬ, ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ಪ್ರತಿಭಟನೆ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಅವರು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಿದ್ದರು.

ನ್ಯಾಯಾಂಗದಲ್ಲಿ ಇರುವ ಶ್ರೇಣೀಕೃತ ಮತ್ತು ಊಳಿಗಮಾನ್ಯ ರೀತಿಯ ಪದ್ಧತಿಗಳನ್ನೂ ಮುರಳೀಧರ್ ಟೀಕಿಸಿದ್ದರು. ಹಿರಿಯ ಪುರುಷ ಸಹೋದ್ಯೋಗಿಗಳಿಂದ ಲೈಂಗಿಕ ಕಿರುಕುಳ ಹಾಗೂ ಇತರ ರೀತಿಯ ಕಿರುಕುಳಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗುತ್ತಿರುವ ಮಹಿಳಾ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರ ಪ್ರಕರಣಗಳು ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿವೆ ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದರು.

ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಸಮಯ ಸಾಮಾನ್ಯ ದಾವೆದಾರರಿಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಲಭ್ಯವಾಗಬೇಕು ಎಂಬ ಮುರಳೀಧರ್ ಅವರ ಅಭಿಪ್ರಾಯವನ್ನು ಜೈಸಿಂಗ್ ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡರು. ಆದರೆ, ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಸೀಮಿತ ಸಮಯವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ 'ಶ್ರೀಮಂತರು ಮತ್ತು ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ಜಗತ್ತು' ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದರು.

'ಸಂವಿಧಾನವೇ ಭರವಸೆ'

'ದೇಶದಲ್ಲಿ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಉತ್ತಮವಾಗಲಿದೆ ಎಂಬ ಭರವಸೆ ಏನು?' ಎಂದು Gen Z ಯುವಕರು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಪ್ರಶ್ನಿಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ಪ್ರಶ್ನೆಗೆ ಉತ್ತರಿಸಿದ ಜೈಸಿಂಗ್, 'ಭಾರತದ ಸಂವಿಧಾನವೇ ನಮ್ಮ ಭರವಸೆ' ಎಂದರು.

'ಭಾರತದ ಸಂವಿಧಾನವೇ ನಮ್ಮ ಭರವಸೆ. ನಾಗರಿಕರು ಒಟ್ಟಾಗಿ ಆಡಳಿತ ಪಕ್ಷವು ಸಂವಿಧಾನವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸುವುದನ್ನು ತಡೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುವವರೆಗೆ ಭರವಸೆ ಇರುತ್ತದೆ. ಸಂವಿಧಾನ ಉಳಿದಿರುವವರೆಗೆ ಸರಕಾರದ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಸಂವಿಧಾನದ ಆಧಾರದಲ್ಲಿ ಪ್ರಶ್ನಿಸಲು ಸಾಧ್ಯ' ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದರು.

'ಸಂವಿಧಾನವನ್ನೇ ಬದಲಾಯಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನಗಳು ನಡೆಯುತ್ತಿವೆ ಎಂಬುದು ನಮಗೆ ತಿಳಿದಿದೆ. ಅದಕ್ಕಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿರುವ ವಿಧಾನಗಳೂ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿವೆ' ಎಂದರು.

ಮಹಿಳಾ ಮೀಸಲಾತಿಯನ್ನು ಗಡಿ ನಿರ್ಣಯದ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯೊಂದಿಗೆ ಜೋಡಿಸುವುದು ಸರಿಯಲ್ಲ ಎಂದು ಜೈಸಿಂಗ್ ಹೇಳಿದರು. ಗಡಿ ನಿರ್ಣಯದ ಬಳಿಕವೂ ಒಕ್ಕೂಟ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತದೆ ಎಂಬ ಕಾನೂನು ಖಾತರಿ ಇಲ್ಲದಿರುವುದರ ಬಗ್ಗೆಯೂ ಅವರು ಆಕ್ಷೇಪ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದರು. 'ಒಂದು ರಾಷ್ಟ್ರ, ಒಂದು ಚುನಾವಣೆ' ಜಾರಿಗೊಳಿಸುವ ಪ್ರಸ್ತಾವವೂ ಭಾರತದ ಸಂವಿಧಾನಕ್ಕೆ ಹಾನಿಕಾರಕ ಎಂದು ಅವರು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಟ್ಟರು.

ಸಂಸತ್ತಿನಲ್ಲಿ ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷಗಳ ಪ್ರಾತಿನಿಧ್ಯವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ಅಥವಾ ಸಂವಿಧಾನ ತಿದ್ದುಪಡಿಗೆ ಅಗತ್ಯವಿರುವ ಬಹುಮತದ 'ಮ್ಯಾಜಿಕ್ ಸಂಖ್ಯೆ'ಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ರಾಜಕೀಯ ಪಕ್ಷಗಳ ಬಂಡಾಯ ಬಣಗಳಿಗೆ ಪಕ್ಷದ ಚಿಹ್ನೆಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತಿರುವ ಇತ್ತೀಚಿನ ಪ್ರವೃತ್ತಿಯನ್ನೂ ಅವರು ಟೀಕಿಸಿದರು.

ಬಂಡಾಯ ಎದ್ದಿರುವ ರಾಜಕೀಯ ಪಕ್ಷಗಳ ಬಣಗಳಿಗೆ ಪಕ್ಷದ ಚಿಹ್ನೆಗಳನ್ನು ನೀಡುವ ಇತ್ತೀಚಿನ ಪ್ರವೃತ್ತಿಯನ್ನೂ ಜೈಸಿಂಗ್ ಟೀಕಿಸಿದರು. ಇಂತಹ ಕ್ರಮಗಳಿಂದ ಸಂಸತ್ತಿನಲ್ಲಿ ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷಗಳ ಬಲ ಕಡಿಮೆಯಾಗಬಹುದು. ಅಲ್ಲದೆ, ಸಂವಿಧಾನ ತಿದ್ದುಪಡಿಗೆ ಬೇಕಾದ ಬಹುಮತವನ್ನು ಸಾಧಿಸುವುದು ಆಡಳಿತ ಪಕ್ಷಕ್ಕೆ ಸುಲಭವಾಗಬಹುದು ಎಂದು ಅವರು ಆತಂಕ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದರು.