CAPF ಮಸೂದೆ 2026 ವಿರುದ್ಧ ನಿವೃತ್ತ ಅಧಿಕಾರಿಗಳೇಕೆ ಪ್ರತಿಭಟನೆ ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ? ಏನಿದು ವಿವಾದ?

ರಾಜ್ಯಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಮಂಡಿಸಲಾದ ಕೇಂದ್ರ ಸಶಸ್ತ್ರ ಪೊಲೀಸ್ ಪಡೆಗಳ (ಸಾಮಾನ್ಯ ಆಡಳಿತ) ಮಸೂದೆ, 2026 (CAPF), ಮಹತ್ವದ ಚರ್ಚೆಗೆ ನಾಂದಿ ಹಾಡಿದೆ. ಪ್ರಸ್ತಾವಿತ ಶಾಸನವು CAPF ಗಳಲ್ಲಿ ಹಿರಿಯ ನಾಯಕತ್ವದ ಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿ ಗಣನೀಯ ಪಾಲನ್ನು ಭಾರತೀಯ ಪೊಲೀಸ್ ಸೇವೆ (IPS) ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಗೆ ನಿಯೋಜನೆಯ ಮೇಲೆ ಮೀಸಲಿಡಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತದೆ. 

ಮಸೂದೆಯಡಿಯಲ್ಲಿ, ಇನ್ಸ್‌ಪೆಕ್ಟರ್ ಜನರಲ್ (IG) ಹುದ್ದೆಗಳಲ್ಲಿ 50%, ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಮಹಾನಿರ್ದೇಶಕ (ADG) ಹುದ್ದೆಗಳಲ್ಲಿ ಕನಿಷ್ಠ 67% ಮತ್ತು ಎಲ್ಲಾ ವಿಶೇಷ DG ಮತ್ತು ಮಹಾನಿರ್ದೇಶಕ (DG) ಹುದ್ದೆಗಳನ್ನು ಐಪಿಎಸ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ತುಂಬುತ್ತಾರೆ.

►ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ತೀರ್ಪು ಮತ್ತು ಸರ್ಕಾರದ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ

ಮೇ 23, 2025 ರಂದು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ನೀಡಿದ ಮಹತ್ವದ ತೀರ್ಪಿನ ನಂತರ ಈ ಶಾಸನವು ಜಾರಿಗೆ ಬಂದಿದೆ. ಇದು CAPF ಗ್ರೂಪ್ A ಅಧಿಕಾರಿಗಳನ್ನು ಸಂಘಟಿತ ಗುಂಪು A ಸೇವೆಗಳು (OGAS) ಎಂದು ಗುರುತಿಸಿ, ಅವರನ್ನು IAS, IPS ಮತ್ತು IFS ಗೆ ಸಮನಾಗಿರುತ್ತದೆ.

►ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ನೀಡಿರುವ ನಿರ್ದೇಶನಗಳು

CAPF ಗಳಲ್ಲಿ ಐಪಿಎಸ್ ನಿಯೋಜನೆಯನ್ನು ಎರಡು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರಮೇಣ ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಿ

ಆರು ತಿಂಗಳೊಳಗೆ ಕೇಡರ್ ರಿವ್ಯೂ ನಡೆಸುವುದು

ಆದಾಗ್ಯೂ, ಗೃಹ ಸಚಿವಾಲಯ (MHA) ಈ ತೀರ್ಪನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದ್ದು, 2025 ಅಕ್ಟೋಬರ್ 28ರಂದು ಅದರ ಪರಿಶೀಲನಾ ಅರ್ಜಿಯನ್ನು ವಜಾಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು. ತೀರ್ಪು ಅಂತಿಮವಾಯಿತು. ಇದರ ಹೊರತಾಗಿಯೂ ಐಪಿಎಸ್ ನೇಮಕಾತಿಗಳು ಮುಂದುವರೆದವು ಎಂದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ. ಈ ಬಗ್ಗೆ ನಿವೃತ್ತ CAPF ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ನ್ಯಾಯಾಂಗ ನಿಂದನೆ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದಾರೆ.

2026 ಮಾರ್ಚ್ 9ರಂದು ಗೃಹ ಸಚಿವಾಲಯ"ಸೂಕ್ತ ಶಾಸನಬದ್ಧ ಮತ್ತು ನಿಯಂತ್ರಕ ಹಸ್ತಕ್ಷೇಪ" ವನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ನ್ಯಾಯಾಲಯಕ್ಕೆ ತಿಳಿಸಿತು. ಒಂದು ದಿನದ ನಂತರ, ಕೇಂದ್ರ ಸಚಿವ ಸಂಪುಟವು ಸಿಎಪಿಎಫ್ ಮಸೂದೆ, 2026 ಅನ್ನು ಅನುಮೋದಿಸಿತು.

►ನಿವೃತ್ತ ಸಿಎಪಿಎಫ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಪ್ರತಿಭಟನೆ ನಡೆಸುತ್ತಿರುವುದೇಕೆ?

ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ತೀರ್ಪನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಜಾರಿಗೆ ತರಬೇಕೆಂದು ಒತ್ತಾಯಿಸಿ ಮತ್ತು ಶಾಸನವನ್ನು ವ್ಯಾಪಕ ಸಮಾಲೋಚನೆಗಾಗಿ ಸಂಸದೀಯ ಸ್ಥಾಯಿ ಸಮಿತಿಗೆ ಕಳುಹಿಸಬೇಕೆಂದು ಒತ್ತಾಯಿಸಿ ನಿವೃತ್ತ ಸಿಎಪಿಎಫ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಮಸೂದೆಯನ್ನು ವಿರೋಧಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಮಾಜಿ ಐಜಿಗಳು ಮತ್ತು ಎಡಿಜಿಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ ಹಿರಿಯ ನಿವೃತ್ತ ಸೈನಿಕರು, ಕಾಲಮಿತಿಯ ಬಡ್ತಿಗಳು ಮತ್ತು ಪಿಂಚಣಿ ಪ್ರಯೋಜನಗಳಂತಹ ಸುಧಾರಣೆಗಳಲ್ಲಿನ ವಿಳಂಬವು ನೈತಿಕತೆಯನ್ನು ಹಾಳು ಮಾಡುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ವಾದಿಸುತ್ತಾರೆ.

ಸಮ್ಮೇಳನವೊಂದರಲ್ಲಿ ಮಾತನಾಡಿದ ಮಾಜಿ ಸಿಆರ್‌ಪಿಎಫ್ ಎಡಿಜಿ ಎಚ್‌ಆರ್ ಸಿಂಗ್, ದೀರ್ಘ ಕಾನೂನು ಹೋರಾಟದ ನಂತರ, ನೀಡಲಾದ ತೀರ್ಪು ನ್ಯಾಯಯುತವಾಗಿತ್ತು. ಅದು ಸಿಎಪಿಎಫ್ ಸಿಬ್ಬಂದಿಯ ಕಳವಳಗಳನ್ನು ಪರಿಹರಿಸಿದೆ. ಪ್ರಶ್ನೆಯೆಂದರೆ, ಅದರ ಅನುಷ್ಠಾನದಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ವಿಳಂಬ ಏಕೆ? ಎಂದು ಕೇಳಿದ್ದಾರೆ.

ಕಾನೂನಿನ ಮೂಲಕ ತೀರ್ಪನ್ನು ದುರ್ಬಲಗೊಳಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನಗಳ ವಿರುದ್ಧವೂ ಅವರು ಎಚ್ಚರಿಕೆ ನೀಡಿದರು.

►ಸಂಸತ್ತಿನ ಪರಿಶೀಲನೆಗೆ ಬೇಡಿಕೆ

ಮಸೂದೆಯನ್ನು ವಿವರವಾದ ಪರಿಶೀಲನೆಗೆ ಒಳಪಡಿಸಬೇಕು ಎಂದು ಸಿಂಗ್ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. ಇದು ಸಾವಿರಾರು ಸಿಬ್ಬಂದಿಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಹತ್ವದ ವಿಷಯವಾಗಿದೆ. ಇದನ್ನು ಸಂಸದೀಯ ಸ್ಥಾಯಿ ಸಮಿತಿಗೆ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಬೇಕು ಮತ್ತು ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಬೇಕು ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.

ಇತರ ನಿವೃತ್ತ ಸೈನಿಕರು ಕೂಡಾ ಇದೇ ರೀತಿಯ ಕಳವಳಗಳನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಪ್ರಸ್ತಾವಿತ ಕಾನೂನು CAPF ಗಳೊಳಗಿನ ಕಮಾಂಡ್ ರಚನೆ, ಸೇವಾ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳು ಮತ್ತು ನಾಯಕತ್ವದ ಅವಕಾಶಗಳ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರಬಹುದು ಎಂದು ವಾದಿಸುತ್ತಾರೆ.

►ಪ್ರಮುಖ ಕಾಳಜಿಗಳು: ಬಡ್ತಿಗಳು, ನೈತಿಕತೆ ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯಸಮ್ಮತತೆ

ಸಿಎಪಿಎಫ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಲ್ಲಿ ವೃತ್ತಿಜೀವನದ ನಿಶ್ಚಲತೆಯು ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಕಾಳಜಿಯಾಗಿದೆ. ಸೀಮಿತ ಬಡ್ತಿ ಅವಕಾಶಗಳು ಮತ್ತು ನಿರ್ಬಂಧಿತ ನೇಮಕಾತಿ ನಿಯಮಗಳು ಅಡಚಣೆಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿವೆ ಅಂತಾರೆ ನಿವೃತ್ತ ಯೋಧರು. ಒಬ್ಬ ಅಧಿಕಾರಿಗೆ ಬಡ್ತಿ ನೀಡಿದಾಗ, ಅದು ಸರಪಳಿ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತದೆ. ಕಾನ್‌ಸ್ಟೆಬಲ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ಸಿಬ್ಬಂದಿಗಳು ಸಹ ಮೇಲ್ದರ್ಜೆಗೆ ಹೋಗುತ್ತಾರೆ. ಪಿಂಚಣಿಗಳ ಬಗ್ಗೆಯೂ ಕಳವಳ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ ಅವರು ಪ್ರಯೋಜನಗಳನ್ನು ನಿರಾಕರಿಸುವುದು ನೈತಿಕತೆಯ ಮೇಲೆ ತೀವ್ರವಾಗಿ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತದೆ ಎಂದು ಸಿಂಗ್ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.

►ಐಪಿಎಸ್ ನಿಯೋಜನೆಯ ಕುರಿತು ಚರ್ಚೆ

ಪ್ರಸ್ತುತ, ಸಿಎಪಿಎಫ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಹಿರಿಯ ಹುದ್ದೆಗಳಲ್ಲಿ ಐಪಿಎಸ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಗಮನಾರ್ಹ ಪಾಲನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ. ಇದು ಅಸಮತೋಲನವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ಹಿರಿಯ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ವಾದಿಸುತ್ತಾರೆ. ಸುಮಾರು 20% ಡಿಐಜಿ ಹುದ್ದೆಗಳು ಮತ್ತು 50% ಐಜಿ ಹುದ್ದೆಗಳು ಹೊರಗಿನಿಂದ ಬರುವ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಗೆ ಮೀಸಲಾಗಿವೆ ಎಂದ ಸಿಂಗ್, ಸಿಎಪಿಎಫ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಇತರ ಸೇವೆಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಅವಕಾಶಗಳನ್ನು ಪಡೆಯುವ ಪರಸ್ಪರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಸೂಚಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಮಾಜಿ ಬಿಎಸ್‌ಎಫ್ ಎಡಿಜಿ ಎಸ್ ಕೆ ಸೂದ್ ಪ್ರಸ್ತಾವಿತ ಮಸೂದೆಯನ್ನು "ದುರದೃಷ್ಟಕರ" ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. ಇದು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್‌ನ ತೀರ್ಪನ್ನು ದುರ್ಬಲಗೊಳಿಸಬಹುದು. ಐಪಿಎಸ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಸಮರ್ಥರಾಗಿದ್ದರೂ, ಸಿಎಪಿಎಫ್ ಸಿಬ್ಬಂದಿ ಈ ಪಡೆಗಳು ನಿರ್ವಹಿಸುವ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಪಾತ್ರಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಸೂಕ್ತರು ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.

ಮಾಜಿ ಐಜಿ ವಿಕಾಶ್ ಚಂದ್ರ ಅವರು, "ಸರ್ಕಾರವನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲು ನಮಗೆ ನೇರ ಮಾರ್ಗವಿಲ್ಲ. ನಾವು ನಮ್ಮ ಯೌವನದಲ್ಲಿ ಸಿಎಪಿಎಫ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದೇವೆ, ಆದರೆ ಉನ್ನತ ಹುದ್ದೆಗಳಿಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಲಾಗದೇ ಉಳಿದೆವು ಎಂದಿದ್ದಾರೆ.

►ಸಿಎಪಿಎಫ್‌ ಎಂದರೇನು?

ಸಿಎಪಿಎಫ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಸಿಆರ್‌ಪಿಎಫ್, ಬಿಎಸ್‌ಎಫ್, ಸಿಐಎಸ್‌ಎಫ್, ಐಟಿಬಿಪಿ ಮತ್ತು ಆಂತರಿಕ ಭದ್ರತೆ, ಗಡಿ ರಕ್ಷಣೆ ಮತ್ತು ಭಯೋತ್ಪಾದನಾ ನಿಗ್ರಹಕ್ಕೆ ಜವಾಬ್ದಾರರಾಗಿರುವ ಇತರ ಪಡೆಗಳು ಸೇರಿವೆ. ಅವರು ಸುಮಾರು 10 ಲಕ್ಷ ಸಿಬ್ಬಂದಿ ಮತ್ತು ಸುಮಾರು 13,000 ಗ್ರೂಪ್ ಎ ಅಧಿಕಾರಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ.

ಆದಾಗ್ಯೂ, ಸಂಸತ್ತು ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ವಿವಿಧ ಶ್ರೇಣಿಗಳಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 93,000 ಖಾಲಿ ಹುದ್ದೆಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಿದೆ, ಇದು ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿರುವ ಸವಾಲುಗಳನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಿಸಿದೆ.

ಸಿಎಪಿಎಫ್ ಮಸೂದೆ 2026 ಸಾಂಸ್ಥಿಕ ಸ್ವಾಯತ್ತತೆ, ನ್ಯಾಯಸಮ್ಮತತೆ ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಭದ್ರತೆಯ ಬಗ್ಗೆ ದೊಡ್ಡ ಚರ್ಚೆಯನ್ನು ಹುಟ್ಟುಹಾಕಿದೆ. ಐಪಿಎಸ್ ನಾಯಕತ್ವವು ಉತ್ತಮ ಸಮನ್ವಯವನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ಸರ್ಕಾರ ವಾದಿಸಿದರೆ, ಮಸೂದೆಯು ವೃತ್ತಿಪರ ಪರಿಣತಿಯ ಮೇಲೆ ಅಧಿಕಾರಶಾಹಿ ನಿಯಂತ್ರಣಕ್ಕೆ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡುತ್ತದೆ ಎಂದು ವಿಮರ್ಶಕರು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.