ಖಾಸಗಿ ಬಸ್ ಉದ್ಯಮ... ಉಳಿದಿರುವ ದಾರಿಯೊಂದೇ, ತನ್ನನ್ನು ತಾನು ಸುಧಾರಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು; ಖಾಸಗಿ ಬಸ್ ಪ್ರಯಾಣಿಕರ ಅನುಭವ

ತಿರುವನಂತಪುರಂ/ಕೊಚ್ಚಿ: ಖಾಸಗಿ ಬಸ್ ಮಾಲೀಕರು ಮತ್ತು ಉದ್ಯೋಗಿಗಳು ವಿವಿಧ ಬೇಡಿಕೆಗಳನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟು ಮುಷ್ಕರ ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಅವರ ಕೆಲವು ಬೇಡಿಕೆಗಳು ಸಮಂಜಸವಾಗಿವೆ. ಮುಷ್ಕರ ಮತ್ತು ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳು ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ ಹಕ್ಕುಗಳು. ಮುಷ್ಕರ ನಡೆಯಲಿ, ಬೇಡಿಕೆಗಳನ್ನು ಈಡೇರಿಸಲಿ, ಆದರೆ ಖಾಸಗಿ ಬಸ್ ಮಾಲೀಕರು ಮತ್ತು ಉದ್ಯೋಗಿಗಳು ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳಬೇಕಾದ ಕೆಲವು ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಸೂಚಿಸುವುದೊಳಿತು. 

ಖಾಸಗಿ ಬಸ್ ಉದ್ಯಮವು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸಾರಿಗೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ಸಾವಿರಾರು ಕಾರ್ಮಿಕರ ಜೀವನೋಪಾಯವೂ ಆಗಿದೆ. ಆದರೆ ಖಾಸಗಿ ಬಸ್ ಮಾಲೀಕರು ಮತ್ತು ಕಾರ್ಮಿಕರು ಇನ್ನೂ ಅದನ್ನು ಅರಿತುಕೊಂಡಿಲ್ಲ. ಬಿಕ್ಕಟ್ಟು ಉಂಟಾದಾಗ, ಅವರಿಗೆ ತಿಳಿದಿರುವುದು ಮುಷ್ಕರ ನಡೆಸಿ ಸರ್ಕಾರ ಮತ್ತು ಜನರಿಗೆ ಸವಾಲು ಹಾಕುವುದು. ಕೇರಳದಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ರಸ್ತೆಗಳಲ್ಲಿ ಇಷ್ಟೊಂದು ಕಳಪೆ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ವರ್ತಿಸುವ ಕಾರ್ಮಿಕರಿಲ್ಲ. ಜನರು ಬಸ್‍ಗಳಿಗೆ ಹಣ ಪಾವತಿಸಿ ಪ್ರಯಾಣಿಸುತ್ತಾರೆ. ಪ್ರಯಾಣಿಕರ ಹಕ್ಕುಗಳು, ಘನತೆ ಮತ್ತು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಖಾಸಗಿ ಬಸ್‍ಗಳಲ್ಲಿ ನಿರಾಕರಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಖಾಸಗಿ ಬಸ್‍ಗಳು ಹಣ ಕೊಟ್ಟು ಪ್ರಯಾಣಿಸುವವರನ್ನು ಅವಮಾನಿಸುವುದು ಸಾಮಾನ್ಯ. ಪ್ರಯಾಣಿಕರನ್ನು ಹೊಡೆಯುವ ಪ್ರಕರಣಗಳೂ ಇವೆ.

ಘನತೆಯಿಂದ ಪ್ರಯಾಣಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಖಾಸಗಿ ಬಸ್ ನೌಕರರು ಮಹಿಳೆಯರು ಮತ್ತು ವೃದ್ಧರನ್ನು ಹೇಗೆ ನಡೆಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ? ಖಾಸಗಿ ಬಸ್ ನೌಕರರು ಪ್ರಯಾಣಿಕರ ಮುಂದೆ ಪ್ರಯಾಣವನ್ನು ಅಡ್ಡಿಪಡಿಸುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಗೂಂಡಾಗಿರಿ ತೋರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಪ್ರಯಾಣಿಕರನ್ನು ಬೆದರಿಸುವುದು ಸಹ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿದೆ.

ನೀವು ಏನಾದರೂ ಹೇಳಿದರೆ, ನೀವು ತಕ್ಷಣ ಕೋಲು ಹಿಡಿಯುತ್ತೀರಿ. ಪ್ರಾಮಾಣಿಕವಾಗಿ ಹೇಳಬೇಕೆಂದರೆ, ನಮ್ಮ ಸ್ವಂತ ಹಣದಿಂದ ಖಾಸಗಿ ಬಸ್‍ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಯಾಣಿಸುತ್ತೇವೆ ಮತ್ತು ಭಯಪಡುತ್ತೇವೆ. ಪ್ರಶ್ನಿಸಲು ಯಾರೂ ಇಲ್ಲ. ಇದು ಕಾರ್ಮಿಕರಿಗೆ ಸಂದೇಶ.

ಕೊಚ್ಚಿ ನಗರದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ತುಂಬಾ ಭಯಾನಕವಾಗಿದೆ. ಖಾಸಗಿ ಬಸ್‍ಗಳು ಓಟದಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟು ಜೀವಗಳನ್ನು ಬಲಿ ತೆಗೆದುಕೊಂಡಿವೆ.

ಕೆಲವು ಅಪರೂಪದ ಕಾರ್ಮಿಕರು ಸಭ್ಯವಾಗಿ ವರ್ತಿಸುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಮಾದರಿಗಳಾಗಿ ವರ್ತಿಸುತ್ತಾರೆ. ಮತ್ತು ಅವುಗಳು ಕೆಲವೇ ಕೆಲವು. ಅವರಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನವರು ಪ್ರಯಾಣಿಕರನ್ನು ಸಹಾನುಭೂತಿಯಿಂದ ನಡೆಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಖಾಸಗಿ ಬಸ್ ನೌಕರರು ಇದು ನನ್ನ ಕೆಲಸ, ನನ್ನ ಜೀವನೋಪಾಯ ಮತ್ತು ನನ್ನ ಬ್ರೆಡ್ ಎಂದು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಂಡಾಗ ಈ ಉದ್ಯಮವು ಉತ್ತಮ ಗುಣಮಟ್ಟದ್ದಾಗಬಲ್ಲದು.

ಖಾಸಗಿ ಬಸ್ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಪ್ರಯಾಣಿಕರನ್ನು ಗೌರವದಿಂದ ನಡೆಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಮೂಲಕ ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ರಸ್ತೆಗಳ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಪಾಲಿಸುವ ಮೂಲಕ ನಿರ್ವಹಿಸಿದರೆ, ದೊಡ್ಡ ಬದಲಾವಣೆಯಾಗುತ್ತದೆ.

ಎಲ್ಲಾ ಜೀವಿಗಳು ಸೌಮ್ಯ ನಡವಳಿಕೆ ಮತ್ತು ಕಾಳಜಿಯನ್ನು ಬಯಸುತ್ತವೆ. ಅನೇಕ ಖಾಸಗಿ ಬಸ್ ನೌಕರರು ಶಾಲಾ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳೊಂದಿಗೆ ತುಂಬಾ ಕೊಳಕು ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ವರ್ತಿಸುತ್ತಾರೆ.

ಉಚಿತವಾಗಿ ಪ್ರಯಾಣಿಸಲು ಎಲ್ಲಿಂದಲೋ ಬರುವ ಕಿರುಕುಳ, ಅದು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ಬಗೆಗಿನ ಧೋರಣೆ. ಇದೆಲ್ಲವೂ ಬದಲಾಗಬೇಕು.

ಸ್ಪರ್ಧೆಯ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಮಿಕರ ಮೇಲೆ ಒತ್ತಡ ಹೇರುವ ಮಾಲೀಕರ ಧೋರಣೆಯೂ ಬದಲಾಗಬೇಕು. ಆಗ ಕಾರ್ಮಿಕರು ತೋರಿಸುವ ಯಾವುದೇ ರೀತಿಯ ನಡವಳಿಕೆಯನ್ನು ಸಮರ್ಥಿಸುವ ಕಾರ್ಮಿಕ ಸಂಘಟನೆಗಳು ಸಹ ನ್ಯಾಯದ ಪರವಾಗಿ ನಿಲ್ಲಬೇಕು. ಪೋಲೀಸ್-ಮೋಟಾರು ವಾಹನ ಇಲಾಖೆ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಮತ್ತು ಬಸ್ ಮಾಲೀಕರು-ಕಾರ್ಮಿಕರ ಅಪವಿತ್ರ ಸಂಬಂಧಗಳು ಬದಲಾದರೆ, ಖಾಸಗಿ ಬಸ್ ಉದ್ಯಮವು ಉತ್ತಮ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತದೆ.

ಪ್ರಯಾಣಿಕರ ಬಗ್ಗೆ ಕೆಎಸ್‍ಆರ್‍ಟಿಸಿ ನೌಕರರ ಧೋರಣೆಯಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಬದಲಾವಣೆಯಾಗಿದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ, ಅಲ್ಲಿ ಸೇವೆಯನ್ನು ಉತ್ತಮ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಒದಗಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ.

ಅದನ್ನು ನಾಶಮಾಡಿ ಖಾಸಗಿ ಬಸ್ ಉದ್ಯಮವನ್ನು ಶ್ರೇಷ್ಠವಾಗಿಸುವ ಬಂಡವಾಳಶಾಹಿಗಳ ಕನಸು ನನಸಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ನಮ್ಮನ್ನು ನಾವು ಸುಧಾರಿಸಿಕೊಳ್ಳದೆ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಖಾಸಗಿ ಬಸ್‍ಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುವುದು ಸಹ ನೌಕರರಿಗೆ ಅಗತ್ಯವಾಗಿದೆ.

ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸಾರಿಗೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗೆ ಖಾಸಗಿ ಬಸ್ ಸೇವೆಗಳು ಒದಗಿಸುವ ಸೇವೆ ಬಹಳ ಮುಖ್ಯ. ಆದರೆ ಬಸ್ ಉದ್ಯಮ ಉತ್ತಮವಾಗಿರಬೇಕಾದರೆ, ಖಾಸಗಿ ಬಸ್ ನೌಕರರ ನಡವಳಿಕೆಯಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಬದಲಾವಣೆಯಾಗಬೇಕು.

ಇತ್ತೀಚೆಗಿನ ಮತ್ತೊಂದು ಸಮಸ್ಯೆ:

ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಖಾಸಗೀ ಬಸ್ ಉದ್ಯಮ ವೇಗವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿದೆ. ಎರಡಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಬಸ್ ಗಳಿರುವ ಮಾಲಕರು ಹೊಸ ಹೊಸ ಬಸ್ ಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಆದರೆ ಈಗಿನ ಹೊಸ ಬಸ್ ಗಳಲ್ಲಿ ಆಸನದ (ಸೀಟ್) ಅಂತರ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿದೆ. ಒಂದು ಸೀಟ್ ನ ಹಿಂದು-ಮುಂದಿನ ಸೀಟ್ ಗಳು ಹತ್ತಿರ ಹತ್ತಿರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗೊಂಡಿರುವುದರಿಂದ ಹಿರಿಯ ನಾಗರಿಕರ ಸಹಿತ ಹಲವರಿಗೆ ಮಣಕಾಲು ಬಿಡಿಸಲೂ ಆಗದೆ ನಿಂತೇ ಪ್ರಯಾಣಿಸಬೇಕಾದ ದುಸ್ಥಿತಿ ಇದೆ. ಇದನ್ನು ಯಾರು ಬದಲಾಯಿಸಬೇಕೆಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿದು ವರ್ತಿಸಿದರೆ ಜನಪರ ಕಾಳಜಿ ಎನ್ನಬಹುದು.