ಸ್ವಚ್ಛ ವಾಯು ಸರ್ವೇಕ್ಷಣಾ 2026 | PM10 ಮಾಲಿನ್ಯ ತಗ್ಗಿಸುವಲ್ಲಿ ಲಕ್ನೊ, ರೂರ್ಕೆಲಾ, ಕಳಿಂಗನಗರಕ್ಕೆ ಅಗ್ರಸ್ಥಾನ

ನವದೆಹಲಿ:  2017-18ರ ಮೂಲ ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ 2025-26ರಲ್ಲಿ PM10 ಮಾಲಿನ್ಯದ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವಲ್ಲಿ ಲಕ್ನೊ, ರೂರ್ಕೆಲಾ ಮತ್ತು ಕಳಿಂಗನಗರ ನಗರಗಳು ಗಮನಾರ್ಹ ಸಾಧನೆ ಮಾಡಿವೆ. ಸ್ವಚ್ಛ ವಾಯು ಸರ್ವೇಕ್ಷಣಾ-2026ರಲ್ಲಿ ಈ ಮೂರು ನಗರಗಳು ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಆಧಾರಿತ ಪ್ರವರ್ಗಗಳಲ್ಲಿ ಮುಂಚೂಣಿಯಲ್ಲಿವೆ. 

ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸ್ವಚ್ಛ ವಾಯು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆಸಲಾದ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನದಲ್ಲಿ 14 ನಗರಗಳು PM10ಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಾಯು ಗುಣಮಟ್ಟ ಮಾನದಂಡಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸಿವೆ.

ಸರ್ವೇಕ್ಷಣೆಯ ಫಲಿತಾಂಶ ಒಟ್ಟಾರೆ ಸಕಾರಾತ್ಮಕವಾಗಿದ್ದು, 2017-18ರ ಮೂಲ ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ 2025-26ರಲ್ಲಿ ಗಮನಾರ್ಹ ಸಂಖ್ಯೆಯ ನಗರಗಳಲ್ಲಿ PM10 ಸಾಂದ್ರತೆ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿದೆ. ಇದರಿಂದ ನಗರಗಳಲ್ಲಿ PM10 ಮಾಲಿನ್ಯವನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವಲ್ಲಿ ಪ್ರಗತಿ ಕಂಡುಬಂದಿರುವುದು ತಿಳಿದುಬಂದಿದೆ.

ರಸ್ತೆ ಮತ್ತು ನಿರ್ಮಾಣ ಕಾಮಗಾರಿಗಳಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ಧೂಳು, ವಾಹನಗಳಿಂದ ಹೊರಸೂಸುವ ಹೊಗೆ, ಕೈಗಾರಿಕಾ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು, ಜೀವರಾಶಿ ಹಾಗೂ ತ್ಯಾಜ್ಯಗಳ ದಹನ ಸೇರಿದಂತೆ ವಿವಿಧ ಮೂಲಗಳಿಂದ PM10 ಕಣಗಳು ವಾಯುಮಂಡಲಕ್ಕೆ ಸೇರುತ್ತವೆ. ಈ ಕಣಗಳು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಮೂಗು, ಗಂಟಲು ಮತ್ತು ಮೇಲ್ಭಾಗದ ಶ್ವಾಸೇಂದ್ರಿಯ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತವೆ.

PM10ಗಿಂತಲೂ ಸಣ್ಣದಾದ PM2.5 ಕಣಗಳು ಮಾನವನ ಆರೋಗ್ಯದ ಮೇಲೆ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರತಿಕೂಲ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತವೆ. ಆದರೆ, ಈ ಸರ್ವೇಕ್ಷಣೆಯಲ್ಲಿ PM2.5 ಕುರಿತ ಮಾಹಿತಿ ಸದ್ಯ ಲಭ್ಯವಾಗಿಲ್ಲ. PM2.5 ಕಣಗಳು ಶ್ವಾಸಕೋಶದ ಆಳಕ್ಕೆ ನುಗ್ಗಿ ಗಾಳಿಗೂಡುಗಳಿಗೆ ಹಾನಿ ಉಂಟುಮಾಡಬಹುದು.

10 ಲಕ್ಷ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಹೊಂದಿರುವ ನಗರಗಳ ಮೊದಲ ಪ್ರವರ್ಗದಲ್ಲಿ ಲಕ್ನೊ 198 ಅಂಕಗಳೊಂದಿಗೆ ಮೊದಲ ಸ್ಥಾನ ಪಡೆದಿದೆ. ಇಂದೋರ್, ಜಬಲ್ಪುರ, ಆಗ್ರಾ, ಸೂರತ್ ಮತ್ತು ರಾಯ್ಪುರ ಇತರ ಮುಂಚೂಣಿ ನಗರಗಳಾಗಿವೆ.

3 ಲಕ್ಷದಿಂದ 10 ಲಕ್ಷದೊಳಗಿನ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಹೊಂದಿರುವ ಎರಡನೇ ಪ್ರವರ್ಗದ ನಗರಗಳ ಪೈಕಿ ರೂರ್ಕೆಲಾ 198.5 ಅಂಕಗಳೊಂದಿಗೆ ಮೊದಲ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದೆ. ಫಿರೋಝಾಬಾದ್, ಗುಂಟೂರು, ಅಮರಾವತಿ ಮತ್ತು ಭುವನೇಶ್ವರ ಸೇರಿದಂತೆ 42 ನಗರಗಳು ಈ ಪ್ರವರ್ಗದಲ್ಲಿವೆ.

3 ಲಕ್ಷಕ್ಕಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಹೊಂದಿರುವ ಮೂರನೇ ಪ್ರವರ್ಗದ ನಗರಗಳ ಪೈಕಿ ಕಳಿಂಗನಗರ 198.5 ಅಂಕಗಳೊಂದಿಗೆ ಮೊದಲ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದೆ. ಅಂಗೂಲ್, ತಾಲ್ಚರ್, ಎಲೂರು ಮತ್ತು ಹಲ್ದಿಯಾ ಸೇರಿದಂತೆ 40 ನಗರಗಳು ಈ ಪ್ರವರ್ಗದಲ್ಲಿವೆ.

108 ನಗರಗಳಲ್ಲಿ PM10 ಮಟ್ಟ ಸುಧಾರಣೆ

ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸ್ವಚ್ಛ ವಾಯು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಸರ್ವೇಕ್ಷಣೆ ನಡೆಸಲಾದ 130 ನಗರಗಳ ಪೈಕಿ 108 ನಗರಗಳಲ್ಲಿ PM10 ಮಟ್ಟ ಸುಧಾರಿಸಿರುವುದು ಇತ್ತೀಚಿನ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನದಿಂದ ತಿಳಿದುಬಂದಿದೆ. ಅಂದರೆ, 2017-18ರ ಮೂಲ ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ಈ ನಗರಗಳಲ್ಲಿ PM10 ಮಾಲಿನ್ಯದ ಪ್ರಮಾಣ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿದೆ.

2017-18ರ ಮೂಲ ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ 72 ನಗರಗಳು PM10 ಸಾಂದ್ರತೆಯಲ್ಲಿ ಶೇ.20ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಇಳಿಕೆ ದಾಖಲಿಸಿವೆ. ಈ ಪೈಕಿ 26 ನಗರಗಳಲ್ಲಿ PM10 ಸಾಂದ್ರತೆಯ ಇಳಿಕೆ ಶೇ.40ನ್ನೂ ಮೀರಿದೆ.

ಹೀಗಾಗಿ, ವಾಯು ಗುಣಮಟ್ಟದ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುವ ಪ್ರಮುಖ ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ PM10 ಕಣಗಳ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವಲ್ಲಿ ಗಮನಾರ್ಹ ಪ್ರಗತಿ ಸಾಧಿಸಿರುವುದು ಸರ್ವೇಕ್ಷಣೆಯ ದತ್ತಾಂಶದಿಂದ ತಿಳಿದುಬಂದಿದೆ.