ಭಾರತದ ತೈಲ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಕಂಪೆನಿಗಳು ಪ್ರತಿದಿನ 500 ಕೋಟಿ ರೂ.ಗಳಿಗೂ ಹೆಚ್ಚು ನಷ್ಟ ಅನುಭವಿಸುತ್ತಿರುವುದೇಕೆ?

ನವದೆಹಲಿ:  ಪಶ್ಚಿಮ ಏಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಭುಗಿಲೆದ್ದಿರುವ ಸಂಘರ್ಷಗಳ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ಕಚ್ಚಾ ತೈಲ ಮತ್ತು ಪೆಟ್ರೋಲಿಯಂ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಬೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಳವಾಗುತ್ತಿದ್ದು, ಚಿಲ್ಲರೆ ಇಂಧನ ಬೆಲೆಯನ್ನು ಪರಿಷ್ಕರಿಸದ ಕಾರಣ ಮೂರು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ವಲಯದ ತೈಲ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಕಂಪೆನಿಗಳಾದ ಇಂಡಿಯನ್ ಆಯಿಲ್, ಭಾರತ್ ಪೆಟ್ರೋಲಿಯಂ ಮತ್ತು ಹಿಂದೂಸ್ಥಾನ್ ಪೆಟ್ರೋಲಿಯಂ ತೀವ್ರ ಸಂಕಷ್ಟ ಎದುರಿಸುತ್ತಿವೆ.

ರೇಟಿಂಗ್ ಏಜೆನ್ಸಿ ಐಸಿಆರ್‌ಎ (ICRA) ಲೆಕ್ಕಾಚಾರದ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಕಂಪೆನಿಗಳು ಪ್ರಸ್ತುತ ಡೀಸೆಲ್ ಮಾರಾಟದ ಮೇಲೆ ಪ್ರತಿ ಲೀಟರ್‌ ಗೆ 9 ರೂ., ಪೆಟ್ರೋಲ್ ಮಾರಾಟದ ಮೇಲೆ ಪ್ರತಿ ಲೀಟರ್‌ ಗೆ 8 ರೂ. ಹಾಗೂ ದೇಶೀಯ ಅಡುಗೆ ಅನಿಲ (LPG) ಸಿಲಿಂಡರ್ ಮಾರಾಟದ ಮೇಲೆ ಪ್ರತಿ ಸಿಲಿಂಡರ್‌ ಗೆ 300 ರೂ.ಗಳಷ್ಟು ನಷ್ಟ ಅನುಭವಿಸುತ್ತಿವೆ. ಇದರಿಂದ ಅವುಗಳ ದೈನಂದಿನ ಇಂಧನ ಮಾರಾಟದ ನಷ್ಟವು ಸುಮಾರು 530 ಕೋಟಿ ರೂ.ಗಳಷ್ಟಿದೆ.

ಅಲ್ಲದೆ, ಪ್ರಸ್ತುತ ಹಣಕಾಸು ವರ್ಷದ ದ್ವಿತೀಯಾರ್ಧದಲ್ಲಿ ತೈಲ ಬೆಲೆಯು ಪ್ರತಿ ಬ್ಯಾರೆಲ್‌ ಗೆ 105 ಡಾಲರ್ಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಮುಂದುವರಿದು, ಪೆಟ್ರೋಲ್ ಮತ್ತು ಡೀಸೆಲ್ ಬೆಲೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸದೇ ಇದ್ದರೆ, 2026-27ನೇ ಸಾಲಿಗೆ ಈ ಎರಡು ವಾಹನ ಇಂಧನಗಳ ಮೇಲೆ ತೈಲ ಕಂಪೆನಿಗಳು 64,000 ಕೋಟಿ ರೂ.ಗಳಿಗೂ ಹೆಚ್ಚು ನಷ್ಟವನ್ನು ಎದುರಿಸಬೇಕಾಗಬಹುದು. ಹೆಚ್ಚುವರಿಯಾಗಿ, ಅಕ್ಟೋಬರ್-ಮಾರ್ಚ್ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ತೈಲ ಬೆಲೆಯು 105 ಡಾಲರ್ಗಿಂತ ಮೇಲಿದ್ದರೆ, ಬೆಲೆ ಏರಿಕೆ ಮಾಡದ ಕಾರಣ ಅಡುಗೆ ಅನಿಲ ಮಾರಾಟದಲ್ಲಾಗುವ ಒಟ್ಟು ನಷ್ಟವು ಪೂರ್ಣ ಹಣಕಾಸು ವರ್ಷಕ್ಕೆ 1 ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿ ರೂ. ದಾಟಬಹುದು ಎಂದು ಐಸಿಆರ್‌ಎ ಅಂದಾಜಿಸಿದೆ.

ಭೌಗೋಳಿಕ ರಾಜಕೀಯ ಉದ್ವಿಗ್ನತೆ ಮತ್ತು ಪಶ್ಚಿಮ ಏಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಉಂಟಾಗಿರುವ ಪೂರೈಕೆ ವ್ಯತ್ಯಯಗಳಿಂದಾಗಿ ಕಳೆದ ಕೆಲವು ವಾರಗಳಲ್ಲಿ ಕಚ್ಚಾ ತೈಲ ಬೆಲೆ ತೀವ್ರವಾಗಿ ಏರಿಕೆಯಾಗಿದೆ. ಅಮೆರಿಕ-ಇರಾನ್ ನಡುವಿನ ಹೊಸ ಸಂಘರ್ಷ, ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ಪೂರ್ವ-ಪಶ್ಚಿಮ ಪೈಪ್ಲೈನ್ ಸ್ಥಗಿತಗೊಂಡಿರುವುದು ಮತ್ತು ಬಾಬ್ ಎಲ್-ಮಂಡೆಬ್ ಹಾಗೂ ಕೆಂಪು ಸಮುದ್ರ ಪ್ರದೇಶದ ಸುತ್ತಲೂ ಹೌದಿ ಬಂಡುಕೋರರ ಬೆದರಿಕೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿರುವುದು ಈ ಬೆಲೆ ಏರಿಕೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ. 2025-26ರ ಸರಾಸರಿ ಬ್ಯಾರೆಲ್ ಒಪ್ಪಂದದ ಬೆಲೆಯಾದ ಸುಮಾರು 66 ಡಾಲರ್ನಿಂದ, ಭಾರತೀಯ ಕಚ್ಚಾ ತೈಲ ಬುಟ್ಟಿಯ ಬೆಲೆಯು ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 21ರಂದು ಪ್ರತಿ ಬ್ಯಾರೆಲ್‌ ಗೆ 117.4 ಡಾಲರ್‌ ಗೆ ಏರಿಕೆಯಾಗಿದೆ.

ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ಇಂಧನ ಲಾಭವು ಹೆಚ್ಚಿರುವುದರಿಂದ ತೈಲ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಕಂಪೆನಿಗಳು ತಮ್ಮ ರಿಫೈನರಿಗಳ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಒಟ್ಟು ಶುದ್ಧೀಕರಣ ಲಾಭಾಂಶದ ಪ್ರಯೋಜನವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಿವೆ. ಆದರೆ, ಈ ಗಳಿಕೆಯು ಕಂಪೆನಿಗಳ ಒಟ್ಟಾರೆ ಹಣಕಾಸು ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗೆ ಕೇವಲ ಭಾಗಶಃ ಮಾತ್ರ ಆಸರೆಯಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಮುಖ್ಯ ಕಾರಣವೆಂದರೆ, ಈ ತೈಲ ಕಂಪೆನಿಗಳು ತಮ್ಮದೇ ಆದ ಸ್ವತಂತ್ರ ಚಿಲ್ಲರೆ ಮಾರಾಟ ಜಾಲವನ್ನು ಹೊಂದಿರದ ಇತರ ರಿಫೈನರಿಗಳಿಂದಲೂ ಇಂಧನವನ್ನು ಖರೀದಿಸುತ್ತವೆ. ಹೀಗಾಗಿ, ತಾವು ಉತ್ಪಾದಿಸುವುದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಮಾಣದ ಇಂಧನವನ್ನು ಅವು ಚಿಲ್ಲರೆ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟ ಮಾಡುತ್ತವೆ. ಭಾರತದ ಪೆಟ್ರೋಲ್ ಮತ್ತು ಡೀಸೆಲ್ ಚಿಲ್ಲರೆ ಮಾರಾಟ ಜಾಲದ ಸುಮಾರು ಶೇ. 90ರಷ್ಟು ಭಾಗವನ್ನು ಈ ಮೂರು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ವಲಯದ ತೈಲ ಕಂಪೆನಿಗಳೇ ಹೊಂದಿವೆ ಮತ್ತು ಮನೆಗಳಿಗೆ ಅಡುಗೆ ಅನಿಲವನ್ನು ಪೂರೈಸುವ ಏಕೈಕ ಸಂಸ್ಥೆಗಳೂ ಇವೇ ಆಗಿವೆ.

►ಇಂಧನ ಚಿಲ್ಲರೆ ಮಾರಾಟಗಾರರ ಹಣಕಾಸು ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯ ಮೇಲೆ ಒತ್ತಡ

ಭಾರತವು ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಕಚ್ಚಾ ತೈಲವನ್ನು ಬಳಸುವ ಮೂರನೇ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ದೇಶವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ತನ್ನ ಅಗತ್ಯದ ಶೇ. 88ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಭಾಗಕ್ಕೆ ಆಮದನ್ನೇ ನೆಚ್ಚಿಕೊಂಡಿದೆ. ಕಳೆದ ಆರು ತಿಂಗಳಿಗೂ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲದಿಂದ ಮುಂದುವರಿದಿರುವ ಪಶ್ಚಿಮ ಏಷ್ಯಾದ ಸಂಘರ್ಷದ ಮಧ್ಯೆ, ತೈಲ ಕಂಪೆನಿಗಳು ಪೆಟ್ರೋಲ್, ಡೀಸೆಲ್ ಮತ್ತು ಅಡುಗೆ ಅನಿಲದಂತಹ ಇಂಧನಗಳ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಬೆಲೆ ಏರಿಕೆಯನ್ನು ಚಿಲ್ಲರೆ ಗ್ರಾಹಕರ ಮೇಲೆ ಕೇವಲ ಭಾಗಶಃ ಮಾತ್ರ ಹೊರೆಸಿವೆ. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಕಂಪೆನಿಗಳಿಗೆ ಭಾರೀ ನಷ್ಟ ಉಂಟಾಗಿದೆ.

ಕಳೆದ ಎರಡು-ಮೂರು ತಿಂಗಳುಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ವಲ್ಪ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿದ್ದ ಇಂಧನ ಮಾರಾಟದ ನಷ್ಟವು, ಜಾಗತಿಕ ಬೆಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಲಾಭಾಂಶದಲ್ಲಿ ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಹೆಚ್ಚಳವಾಗಿರುವ ಕಾರಣದಿಂದ ಈಗ ಮತ್ತೆ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತಿದ್ದು, ತೈಲ ಕಂಪೆನಿಗಳ ಹಣಕಾಸು ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯ ಮೇಲಿನ ಒತ್ತಡವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿದೆ. ಈ ಮೂರು ಕಂಪೆನಿಗಳು ಏಪ್ರಿಲ್-ಜೂನ್ ತ್ರೈಮಾಸಿಕದಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ 18,000 ಕೋಟಿ ರೂ.ಗಳಿಗೂ ಅಧಿಕ ನಿವ್ವಳ ನಷ್ಟವನ್ನು ವರದಿ ಮಾಡಿವೆ. ಕಳೆದ ಮೂರು ತಿಂಗಳಿಗೂ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲದಿಂದ ಪೆಟ್ರೋಲ್ ಮತ್ತು ಡೀಸೆಲ್ ಚಿಲ್ಲರೆ ಬೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಬದಲಾವಣೆ ಮಾಡಿಲ್ಲ. ಕೊನೆಯ ಬಾರಿಗೆ ಮೇ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ಹಂತಗಳಲ್ಲಿ ಪೆಟ್ರೋಲ್ ಮೇಲೆ ಒಟ್ಟು 7.35 ರೂ. ಮತ್ತು ಡೀಸೆಲ್ ಮೇಲೆ 7.53 ರೂ.ಗಳಷ್ಟು ಬೆಲೆಯನ್ನು ಪರಿಷ್ಕರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಈ ಬೆಲೆ ಏರಿಕೆಯ ಹೊರತಾಗಿಯೂ, ತೈಲ ಕಂಪೆನಿಗಳು ಚಿಲ್ಲರೆ ಇಂಧನ ಮಾರಾಟದಲ್ಲಿ ನಷ್ಟ ಅನುಭವಿಸುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರೆಸಿವೆ.

ಹೆಚ್ಚಿರುವ ಕಚ್ಚಾ ತೈಲ ಬೆಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಬದಲಾಗದ ದೇಶೀಯ ಇಂಧನ ಬೆಲೆಗಳು ತೈಲ ಕಂಪೆನಿಗಳ ಲಾಭ ಹಾಗೂ ಹಣಕಾಸಿನ ಹರಿವಿನ ಮೇಲೆ ಒತ್ತಡವನ್ನುಂಟು ಮಾಡುತ್ತವೆ. ಇದು ಹೆಚ್ಚಿದ ದೈನಂದಿನ ಹಣಕಾಸಿನ ಅಗತ್ಯಗಳಿಗಾಗಿ ಅವುಗಳ ಅಲ್ಪಾವಧಿಯ ಸಾಲದ ಮೊತ್ತವನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತದೆ. 2026-27ನೇ ಸಾಲಿನಲ್ಲಿ ತೈಲ ಕಂಪೆನಿಗಳ ಗಳಿಕೆಯ ಮೇಲಿನ ಪರಿಣಾಮವು ಕಚ್ಚಾ ತೈಲ ಬೆಲೆಗಳು, ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಗುಣಮಟ್ಟ, ಚಿಲ್ಲರೆ ಬೆಲೆ ಪರಿಷ್ಕರಣೆ ಮತ್ತು ಅಡುಗೆ ಅನಿಲದ ನಷ್ಟವನ್ನು ಭರಿಸಲು ಸರ್ಕಾರದ ಬೆಂಬಲವನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿರುತ್ತದೆ" ಎಂದು ಐಸಿಆರ್‌ಎಯ ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ವಲಯದ ರೇಟಿಂಗ್ಗಳ ಹಿರಿಯ ಉಪಾಧ್ಯಕ್ಷ ಮತ್ತು ಸಹ-ಗುಂಪು ಮುಖ್ಯಸ್ಥ ಪ್ರಶಾಂತ್ ವಸಿಷ್ಠ ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಮುಕ್ತ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗೆ ಬಿಡಲಾಗಿರುವ ಪೆಟ್ರೋಲ್ ಮತ್ತು ಡೀಸೆಲ್ ಮಾರಾಟದ ನಷ್ಟವನ್ನು ಭರಿಸಲು ಸರ್ಕಾರವು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ತೈಲ ಕಂಪೆನಿಗಳಿಗೆ ಪರಿಹಾರ ನೀಡುವುದಿಲ್ಲ. ಆದರೆ, ನಿಯಂತ್ರಿತ ಇಂಧನವಾಗಿ ಮುಂದುವರಿದಿರುವ ದೇಶೀಯ ಅಡುಗೆ ಅನಿಲದ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ, ತೈಲ ಕಂಪೆನಿಗಳ ನಷ್ಟವನ್ನು ಸರಿದೂಗಿಸಲು ಸರ್ಕಾರವು ಕಳೆದ ಕೆಲವು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ವಿಶೇಷ ಆರ್ಥಿಕ ಅನುದಾನಗಳ ಮೂಲಕ ನೆರವು ನೀಡುತ್ತಾ ಬಂದಿದೆ.

ಪಶ್ಚಿಮ ಏಷ್ಯಾದ ಪೂರೈಕೆ ವ್ಯತ್ಯಯಗಳ ನಂತರ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಅಡುಗೆ ಅನಿಲದ ಬೆಲೆ ಏರಿಕೆಯಾಗಿದ್ದರೂ ಅದನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಗ್ರಾಹಕರ ಮೇಲೆ ಹಾಕದ ಕಾರಣ, 2026ರ ಜೂನ್ 30ರ ವೇಳೆಗೆ ಒಟ್ಟು ನಷ್ಟದ ಪ್ರಮಾಣವು 61,940 ಕೋಟಿ ರೂ.ಗಳಿಗೆ ತೀವ್ರವಾಗಿ ಏರಿಕೆಯಾಗಿದೆ ಎಂದು ಐಸಿಆರ್‌ಎ ತಿಳಿಸಿದೆ. ಜೂನ್ ತ್ರೈಮಾಸಿಕದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿ ಸಿಲಿಂಡರ್‌ ಗೆ ಅಂದಾಜು ನಷ್ಟವು ಸುಮಾರು 500 ರೂ.ಗಳಷ್ಟಿತ್ತು ಮತ್ತು 2026ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ವೇಳೆಗೆ ಅದು ಸುಮಾರು 300 ರೂ.ಗಳಷ್ಟಿದೆ. ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಬೆಲೆಗಳು ಇದೇ ರೀತಿ ಮುಂದುವರಿದು, ದೇಶೀಯ ಮಾರಾಟ ಬೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಅದಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಹೆಚ್ಚಳವಾಗದಿದ್ದರೆ ಅಥವಾ ಸರ್ಕಾರದಿಂದ ಯಾವುದೇ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಪರಿಹಾರ ಸಿಗದಿದ್ದರೆ, ಅಡುಗೆ ಅನಿಲದ ಮೇಲಿನ ನಷ್ಟವು ಮತ್ತಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ.

ಕಚ್ಚಾ ತೈಲ ಬೆಲೆಯು ಪ್ರತಿ ಬ್ಯಾರೆಲ್‌ ಗೆ 85 ರಿಂದ 90 ಡಾಲರ್ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಮಾತ್ರ ತೈಲ ಕಂಪೆನಿಗಳ ಸಂಯೋಜಿತ ಶುದ್ಧೀಕರಣ ಮತ್ತು ಮಾರಾಟದ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯು ಲಾಭ-ನಷ್ಟವಿಲ್ಲದ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿರುತ್ತದೆ ಎಂದು ಐಸಿಆರ್‌ಎ ವಿಶ್ಲೇಷಕರು ಗಮನಸೆಳೆದಿದ್ದಾರೆ. ಆ ಬೆಲೆ ಮಿತಿಯನ್ನು ದಾಟಿದಾಗ ಮತ್ತು ಚಿಲ್ಲರೆ ಇಂಧನ ಬೆಲೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸದಿದ್ದಾಗ, ರಿಫೈನರಿ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯಲ್ಲಿ ಸಿಗುವ ಲಾಭದಿಂದ ಮಾರಾಟದ ನಷ್ಟವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಸರಿದೂಗಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂದು ಅವರು ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಪಶ್ಚಿಮ ಏಷ್ಯಾದ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟು ಕಚ್ಚಾ ತೈಲ ಬೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಏರಿಕೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗುವುದರ ಜೊತೆಗೆ, ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಪೆಟ್ರೋಲಿಯಂ ಇಂಧನಗಳ ಲಾಭಾಂಶದಲ್ಲಿ ಗಮನಾರ್ಹ ಏರಿಕೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ ಎಂಬುದು ಗಮನಿಸಬೇಕಾದ ಸಂಗತಿ.

ಪಶ್ಚಿಮ ಏಷ್ಯಾದ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟು ಆರಂಭವಾದಾಗಿನಿಂದಲೂ ಸಿಂಗಾಪುರ ಬೆಂಚ್ಮಾರ್ಕ್ನ ಒಟ್ಟು ಶುದ್ಧೀಕರಣ ಲಾಭಾಂಶವು ಪ್ರತಿ ಬ್ಯಾರೆಲ್‌ ಗೆ 10 ಡಾಲರ್ಗಿಂತ ಮೇಲೆ ಇದೆ. ರಿಫೈನರಿ ಮತ್ತು ಇಂಧನ ಪೂರೈಕೆಯಲ್ಲಿ ಉಂಟಾದ ವ್ಯತ್ಯಯಗಳು, ದಾಸ್ತಾನು ಇಳಿಕೆ ಹಾಗೂ ಪಶ್ಚಿಮ ಏಷ್ಯಾದ ರಿಫೈನರಿಗಳ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದಲ್ಲಿ ಉಂಟಾದ ತೊಂದರೆಗಳು ಇದಕ್ಕೆ ಬೆಂಬಲವಾಗಿವೆ ಎಂದು ಐಸಿಆರ್‌ಎ ತಿಳಿಸಿದೆ. ರಷ್ಯಾದ ರಿಫೈನರಿಗಳಿಗೆ ಆಗಿರುವ ಹಾನಿಯಿಂದಾಗಿ ಪೂರೈಕೆಯಲ್ಲಿ ಉಂಟಾದ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಕೊರತೆಯು ಇಂಧನ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಬಿಗಿಗೊಳಿಸಿದ್ದು, ಶುದ್ಧೀಕರಣ ಲಾಭಾಂಶ ಏರಿಕೆಯಾಗಲು ಕಾರಣವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಅದು ಹೇಳಿದೆ. ಸರಳವಾಗಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ, ಒಟ್ಟು ಶುದ್ಧೀಕರಣ ಲಾಭಾಂಶ ಎಂದರೆ ತೈಲ ರಿಫೈನರಿಯು ಉತ್ಪಾದಿಸುವ ಪೆಟ್ರೋಲಿಯಂ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಒಟ್ಟು ಮೌಲ್ಯ ಮತ್ತು ಅವುಗಳನ್ನು ತಯಾರಿಸಲು ಬಳಸುವ ಕಚ್ಚಾ ತೈಲದ ವೆಚ್ಚದ ನಡುವಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸವಾಗಿದೆ.

►ವಿವಿಧ ಬೆಲೆಯ ಸನ್ನಿವೇಶಗಳಲ್ಲಿ ತೈಲ ಕಂಪೆನಿಗಳ ನಷ್ಟ

ಪ್ರಸಕ್ತ ಹಣಕಾಸು ವರ್ಷದ ಉಳಿದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಬ್ರೆಂಟ್ ಕಚ್ಚಾ ತೈಲದ ಸರಾಸರಿ ಬೆಲೆಯು ಪ್ರತಿ ಬ್ಯಾರೆಲ್‌ ಗೆ 105 ರಿಂದ 115 ಡಾಲರ್ ವರೆಗೆ ಇದ್ದು, ದೇಶೀಯ ಚಿಲ್ಲರೆ ಇಂಧನ ಬೆಲೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸದಿದ್ದರೆ, 2026-27ರ ಪೂರ್ಣ ಹಣಕಾಸು ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ತೈಲ ಕಂಪೆನಿಗಳು ಪೆಟ್ರೋಲ್ ಮತ್ತು ಡೀಸೆಲ್ ಮೇಲೆ ಸುಮಾರು 64,000 ಕೋಟಿ ರೂ.ಗಳಷ್ಟು ನಷ್ಟವನ್ನು ಎದುರಿಸಲಿವೆ ಎಂದು ರೇಟಿಂಗ್ ಸಂಸ್ಥೆಯ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಯು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಎರಡು ಸನ್ನಿವೇಶಗಳಲ್ಲಿ, ವಾಹನ ಇಂಧನಗಳ ಚಿಲ್ಲರೆ ಬೆಲೆಯನ್ನು ಪ್ರತಿ ಲೀಟರ್‌ ಗೆ 4 ರಿಂದ 6 ರೂ.ಗಳಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಿಸಿದರೆ ಈ ನಷ್ಟವನ್ನು ಸರಿದೂಗಿಸಬಹುದು.

ಬ್ರೆಂಟ್ ಕಚ್ಚಾ ತೈಲದ ಬೆಲೆಯು ಪ್ರತಿ ಬ್ಯಾರೆಲ್‌ ಗೆ 130 ರಿಂದ 140 ಡಾಲರ್ ವರೆಗಿನ ಉನ್ನತ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿದ್ದರೆ, ವಾಹನ ಇಂಧನಗಳ ಮೇಲಿನ ನಷ್ಟವು ಸುಮಾರು 1.9 ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿ ರೂ.ಗಳಿಗೆ ಏರಬಹುದು. ಇಂತಹ ತೈಲ ಬೆಲೆಯ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ, ಪ್ರತಿ ಲೀಟರ್‌ ಗೆ 6 ರೂ.ಗಳಷ್ಟು ಬೆಲೆ ಏರಿಕೆ ಮಾಡಿದರೂ ಸಹ ನಷ್ಟವನ್ನು ಮುಚ್ಚಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಕಷ್ಟ ಎಂದು ಮುನ್ಸೂಚನೆಗಳು ತೋರಿಸುತ್ತವೆ. ಅದೇ ವೇಳೆ, ತೈಲ ಬೆಲೆಯು ಪ್ರತಿ ಬ್ಯಾರೆಲ್‌ ಗೆ 85 ರಿಂದ 95 ಡಾಲರ್ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿದ್ದರೆ, ಯಾವುದೇ ಬೆಲೆ ಏರಿಕೆ ಮಾಡದೆಯೂ ತೈಲ ಕಂಪೆನಿಗಳ ಚಿಲ್ಲರೆ ಇಂಧನ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯು ಲಾಭದಾಯಕವಾಗಿರುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಿದೆ.

ಮನೆಗಳಿಗೆ ಮಾರಾಟ ಮಾಡುವ LPG ವಿಷಯದಲ್ಲಿ, ಪ್ರತಿ ಸಿಲಿಂಡರ್‌ ಗೆ 90 ರೂ.ಗಳವರೆಗೆ ಬೆಲೆ ಹೆಚ್ಚಿಸಿದರೂ ಸಹ ತೈಲ ಕಂಪೆನಿಗಳಿಗೆ ನಷ್ಟ ತಪ್ಪಿದ್ದಲ್ಲ. ತೈಲ ಬೆಲೆಯು ಪ್ರತಿ ಬ್ಯಾರೆಲ್‌ ಗೆ 85 ರಿಂದ 95 ಡಾಲರ್ ನಡುವಿದ್ದರೆ ಮತ್ತು ಬೆಲೆ ಏರಿಕೆ ಮಾಡದಿದ್ದರೆ, ಅಡುಗೆ ಅನಿಲದ ವಾರ್ಷಿಕ ನಷ್ಟವು 70,000 ಕೋಟಿ ರೂ. ಇರಲಿದೆ ಎಂದು ಅಂದಾಜಿಸಲಾಗಿದೆ. ಒಂದು ವೇಳೆ ಪ್ರತಿ ಸಿಲಿಂಡರ್‌ ಗೆ 90 ರೂ. ಬೆಲೆ ಹೆಚ್ಚಿಸಿದರೆ, ವಾರ್ಷಿಕ ನಷ್ಟವು ಸುಮಾರು 52,000 ಕೋಟಿ ರೂ.ಗಳಷ್ಟಿರಲಿದೆ ಎಂದು ಅಂದಾಜಿಸಲಾಗಿದೆ.

ತೈಲ ಬೆಲೆಯು ಪ್ರತಿ ಬ್ಯಾರೆಲ್‌ ಗೆ 95 ರಿಂದ 105 ಡಾಲರ್ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿದ್ದಾಗ, ಬೆಲೆ ಹೆಚ್ಚಳ ಮಾಡದಿದ್ದರೆ ಅಡುಗೆ ಅನಿಲದ ನಷ್ಟವು 87,000 ಕೋಟಿ ರೂ. ಇರಲಿದೆ. ಅದೇ ವೇಳೆ, ಸಿಲಿಂಡರ್ ಬೆಲೆಯನ್ನು 90 ರೂ.ಗಳಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಿಸಿದರೆ ನಷ್ಟವು 69,000 ಕೋಟಿ ರೂ. ಆಗಿರಲಿದೆ. ತೈಲ ಬೆಲೆಯು 105 ರಿಂದ 115 ಡಾಲರ್ ನಡುವೆ ಇದ್ದರೆ, ಬೆಲೆ ಹೆಚ್ಚಳ ಮಾಡದಿದ್ದರೆ ವಾರ್ಷಿಕ ನಷ್ಟವು 1.03 ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿ ರೂ. ಇರಲಿದೆ ಎಂದು ಐಸಿಆರ್‌ಎ ಅಂದಾಜಿಸಿದೆ. ಒಂದು ವೇಳೆ ಪ್ರತಿ ಸಿಲಿಂಡರ್‌ ಗೆ 90 ರೂ.ಗಳಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಳ ಮಾಡಿದರೆ ನಷ್ಟವು 87,000 ಕೋಟಿ ರೂ. ಆಗಿರಲಿದೆ.

ಅಂತೆಯೇ, ತೈಲ ಬೆಲೆಯು 115 ರಿಂದ 125 ಡಾಲರ್ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿದೆ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿದರೆ, ದೇಶೀಯ ಅಡುಗೆ ಅನಿಲದ ಬೆಲೆಯನ್ನು ಈಗಿನಷ್ಟೇ ಮುಂದುವರಿಸಿದರೆ ನಷ್ಟವು 1.21 ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿ ರೂ. ತಲುಪಲಿದೆ. ಅಡುಗೆ ಅನಿಲದ ಬೆಲೆಯನ್ನು ಪ್ರತಿ ಸಿಲಿಂಡರ್‌ ಗೆ 90 ರೂ.ಗಳಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಿಸಿದರೂ ಸಹ, ನಷ್ಟವು 1.03 ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿ ರೂ.ಗಳಷ್ಟೇ ಇರಲಿದೆ ಎಂದು ರೇಟಿಂಗ್ ಸಂಸ್ಥೆಯ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಯು ತಿಳಿಸಿದೆ.